The Right Ducting Project Saves Money

Doğru Kanal Projesi Tasarruf Sağlar

Toz toplama sistemi tasarımında en önemli konulardan biri toz taşıma hızıdır (başka bir deyişle kanal içi hız). Toz taşıma hızının önemini ve toz toplama sistemlerinin çalışma performansı üzerindeki etkisini anlamak gereklidir. Kanallar içerisindeki hava hareketinin çok yavaş veya çok hızlı olması istenmeyen sonuçlara yol açar. Örneğin, toz taşıma hızı çok düşük olduğunda, kanallar içerisinde toz birikimi meydana gelebilir ve bu durum yangın, patlama veya kanalların yerinden kopması gibi kazalara neden olabilir. Toz taşıma hızı çok yüksek olduğunda ise hat boyunca basınç kaybı artar ve bu durum gereksiz enerji tüketimine, ayrıca hem ilk yatırım maliyetinde hem de işletme ve bakım maliyetlerinde gereksiz artışlara neden olur.

Optimum taşıma hızları, taşınacak tozun tipine ve çevresel koşullara bağlı olarak belirlenir. Optimum taşıma hızı seçimleri, yetkin sistem ve tasarım mühendisleri tarafından yapılmalıdır. Yetkin olmayan kişiler tarafından tasarlanan sistemler tehlikeli sonuçlara ve artan maliyetlere yol açabilir.

ACGIH Endüstriyel Havalandırma Rehberi

ACGIH (American Conference of Governmental Industrial Hygienists) tarafından hazırlanan Endüstriyel Havalandırma Rehberi, endüstriyel havalandırmada önerilen tasarım uygulamalarını belirlemek için kullanılan önemli bir kaynaktır. Bu rehber, taşıma hızları konusunda sistem ve proje tasarımcıları için önemli bir kılavuzdur.

Çok Yüksek veya Çok Düşük Taşıma Hızlarının Neden Olduğu Problemler

Toz toplama ve filtrasyon sistemlerinin temel amacı, endüstriyel prosesler sonucunda açığa çıkan istenmeyen toz, duman, yağ buharı ve gazları kaynağından uzaklaştırmak ve ortama yayılmadan filtre ünitesine taşımaktır. Etkin bir filtre ünitesi, filtre ünitesine gelen kirli havayı temizleyebilir ve prosese bağlı olarak temiz havayı atmosfere verebilir veya tekrar iç ortama döndürebilir. Toz toplama sistemlerinin temel bileşenleri; kirleticiyi yakalayan emiş davlumbazı, toz taşıma kanalları, filtre ünitesi/üniteleri, fan ve baca (egzoz hattı) olarak sıralanabilir. (Elbette prosese bağlı olarak rotary valf, kıvılcım algılama ve söndürme sistemi gibi bileşenler de bulunabilir.) Tüm bu bileşenler etkin bir toz toplama sisteminde birlikte çalışır. Başka bir deyişle, bu bileşenlerden herhangi birindeki tasarım hatası tüm sistemin çalışma performansını etkiler. Bu makalenin konusu ise toz taşıma kanallarının tasarımıdır.

Toz taşıma kanalları tasarlanırken 2 veri kritik öneme sahiptir:

– Kanal içerisinde birim zamanda taşınacak hava miktarı (Hava Debisi)

– Toz Taşıma Hızı

Gerekli hava debisinin hesaplanması ile ilgili makalemizi inceleyebilirsiniz.

Gerekli hava debisi hesaplandıktan sonra, toz taşıma hızı belirlenmelidir. Daha önce belirtildiği gibi, toz taşıma hızı yetkin profesyoneller tarafından belirlenmelidir. Genel bir kural olarak, taşınacak tozun yoğunluğu arttıkça gerekli toz taşıma hızı da artar. Örneğin kurşun tozu ağır bir tozdur ve taşınırken yüksek hız gerektirir. Aksi takdirde kurşun tozu kanal içerisinde çöker ve birikmeye başlar. Bu durum iş güvenliği açısından ciddi riskler oluşturur. Kaynak dumanı ise daha hafif bir toz türüdür ve bu nedenle daha düşük hızlarda taşınabilir.

Özetlemek gerekirse; toz taşıma hızı olması gerekenden düşük olduğunda (kanal içinde toz birikimi nedeniyle):

– Kanalın taşıması gereken ağırlığın artması sonucu iş kazaları meydana gelir

– Biriken toz yanıcı/parlayıcı ise yangın ve patlama riski oluşur

– Tozun özelliklerine bağlı olarak korozif etki sonucu kanallar delinmeye başlar

– Biriken toz kanal kesit alanını daralttığı için hat boyunca basınç kaybı artar

Toz taşıma hızı olması gerekenden yüksek olduğunda ise:

– Aşındırıcı tozlar kanal malzemesini aşındırarak delinmelere neden olur ve sık bakım ihtiyacı doğar

– Enerji tüketimi ve ilk yatırım maliyeti artar. Çünkü yüksek taşıma hızları yüksek basınç kaybı anlamına gelir ve bu kayıpları karşılamak için daha büyük motorlar kullanılması gerekir

Kanal Projesi Hazırlanırken Hava Debisindeki Olası Değişiklikleri Göz Önünde Bulundurun

Gerekli hava debisi ve toz taşıma hızı belirlendikten sonra toz taşıma kanalları projesi hazırlanabilir. Toz taşıma kanalı projesi, ihtiyaçlara göre kanal çaplarının belirlendiği bir projedir. Bu proje, yetkin tasarımcılar ve mühendisler tarafından hazırlanmalıdır. Aksi takdirde yüksek enerji tüketimi ve iş sağlığı ve güvenliği riskleri gibi istenmeyen sonuçlar ortaya çıkabilir.

Kanal projesi hazırlanırken dikkat edilmesi gereken en önemli konulardan biri, hava debisinde oluşabilecek değişikliklerdir. Bu değişiklikler otomasyon kaynaklı bilinçli değişiklikler olabileceği gibi, filtrelerin zamanla tıkanması sonucu hava debisinin düşmesi gibi istem dışı değişiklikler de olabilir. Hava debisini ve dolayısıyla toz taşıma hızını sabit tutmanın en güvenilir yolu, hava debisini sürekli ölçmek ve bu ölçümlere göre fan hızını artırıp azaltabilen bir inverter kullanmaktır. Bu uygulama, özellikle kanal içerisinde toz birikiminin tehlikeli olduğu yanıcı/parlayıcı toz uygulamalarında tercih edilmektedir.

Doğru Kanal Projesi ile Enerji Tasarrufu Sağlayın

Uygun tasarım değerleri ile hazırlanan bir toz toplama kanal projesi, işletmelerin iş güvenliği risklerini azaltırken aynı zamanda önemli ölçüde enerji tasarrufu sağlar.

Bomaksan Endüstriyel Hava Filtrasyon Sistemleri olarak, 35 yıllık deneyimimiz ve uzman mühendis kadromuz ile toz toplama projelerinizde güvenilir iş ortağınız olmaya devam ediyoruz.